Vanuatu Fransa’ya dava açtı: İki ada için sömürgecilik itirazı

Vanuatu, 31 Ağustos tarihinde Uluslararası Adalet Divanı’na (UAD) başvuruda bulunarak Umaenupne (Matthew) ve Umaeneg/Leka (Hunter) adalarındaki egemenlik ihtilafını resmi olarak gündeme getirdi. Başvuru, iki kara parçasının aidiyetinin yanı sıra, bu adaların bulunduğu bölgedeki münhasır ekonomik bölgelerin (EEZ) ve kıta sahanlıklarının tek bir hatla sınırlandırılmasını talep ediyor. Vanuatu, adaların Fransız egemenliğini kabul etmediğini ve bu durumun yerli halkın iradesine aykırı bir sömürge düzenlemesi olduğunu savunuyor.

Lahey’deki Adalet Divanı, başvurunun UAD İçtüzüğü’nün 38. maddesinin 5. fıkrası uyarınca derhal Paris yönetimine iletildiğini açıkladı. Ancak, Fransa’nın mahkemenin yargı yetkisine açık rıza göstermemesi halinde, Divan tarafından yargılama sürecine ilişkin resmi bir adım atılamayacağı bildirildi. Paris’in bu konuda onay verip vermeyeceği ya da yetki itirazı yapıp yapmayacağı, uluslararası diplomasi ortamında merak konusu olmaya devam ediyor.

Vanuatu, 1980 yılında bağımsızlığını ilan etmesinden bu yana Matthew ve Hunter adalarındaki Fransız egemenliğini kesin bir dille reddetti. Port Vila yönetimi, adaların Fransız idaresine bırakılmasının yerli halkın iradesini göz ardı eden bir sömürge düzenlemesi olduğunu iddia ediyor. Fransa ise adaların teslimine karşı kesin bir tavır göstererek, bu konuda değişiklik yapmayı reddediyor. Vanuatu ve Fransa arasındaki bu anlaşmazlık, UAD’da yargı sürecinin başlatılabilmesi için Fransa’nın onayının beklenmesini gerektiriyor.